Najwięcej kapliczek wybudowano na przełomie XIX i XX wieku, przyczyniły się do tego: wzrastający po objawieniach w Gietrzwałdzie kult maryjny, a z drugiej strony sprzeciw wobec Kulturkampfu (1871 r. fotel kanclerza II Rzeszy objął Otto von Bismarck, który od samego początku rozpoczął walkę z językiem polskim i katolicyzmem na Warmii i Mazurach). Swoista religijność ludności warmińskiej doprowadziła do licznego fundowania kapliczek i krzyży przydrożnych, otaczanych przez okoliczną ludność czcią. Najczęściej spotykane motywy to figury Maryi, św. Jana Nepomucena oraz Chrystusa dźwigającego krzyż. Przy kapliczkach gromadzono się na nabożeństwa majowe, śpiewano pieśni religijne i odprawiano msze. Kapliczki warmińskie są charakterystycznym elementem warmińskiego krajobrazu, jak również znakiem rozpoznawczym regionu.

Według danych jednego z badaczy - Janusza Jasińskiego - w roku 1918 na Warmii było ok. 1350 kapliczek. Dodać do tego należy kapliczki powstałe w XX-leciu międzywojennym, a odjąć te, które uległy zupełnemu zniszczeniu po II wojnie światowej (ok. 100). Te bardzo szacunkowe dane pozwalają nam ocenić ich dzisiejszą liczbę na ok. 1600.